Ամատորային լուսային աղտոտվածության քարտեզագրում. Ինչպես գտնել մութ երկինքը

Ինչու՞ պետք է քարտեզագրել լուսային աղտոտվածությունը

Ժամանակակից աշխարհում մաքուր, աստղազարդ երկինք տեսնելը դարձել է շքեղություն։ Լուսային աղտոտվածությունը՝ արհեստական լույսի չափից ավելի օգտագործումը, խանգարում է ոչ միայն աստղագետներին, այլև տեղական էկոհամակարգերին։ Ձեր սեփական լուսային աղտոտվածության քարտեզի ստեղծումը ոչ միայն օգնում է գտնել աստղադիտման համար իդեալական վայրեր, այլև բարձրացնում է ձեր իրազեկությունը շրջակա միջավայրի վերաբերյալ։

Քարտեզագրման գործընթացը հիմնված է երկնքի պայծառության չափման վրա։ Օգտագործելով պարզ գործիքներ՝ դուք կարող եք ստեղծել ձեր թաղամասի կամ քաղաքի հստակ պատկերը՝ ցույց տալով, թե որտեղ է երկինքը ամենամութը։ Սա գիտական մոտեցում է, որը հասանելի է յուրաքանչյուրին՝ առանց թանկարժեք սարքավորումների։

Անհրաժեշտ գործիքներ և նախապատրաստում

Ձեզ հարկավոր չեն բարդ սարքեր։ Ամենաարդյունավետ մեթոդը Bortle սանդղակն օգտագործելն է։ Սա 9-աստիճանանի սանդղակ է, որը դասակարգում է երկնքի մթությունը՝ 1-ից (կատարյալ մութ) մինչև 9 (ներքաղաքային լույս)։ Ձեզ անհրաժեշտ կլինի սմարթֆոն՝ GPS-ով և գրառումներ կատարելու համար օրատետր։

• Bortle սանդղակի աղյուսակը՝ որպես ուղեցույց։
• Կարմիր լուսադիոդային լապտեր՝ տեսողությունը պահպանելու համար։
• Քարտեզագրման հավելված կամ թղթե քարտեզ։

Քարտեզագրման քայլ առ քայլ ուղեցույց

Քարտեզագրումը սկսեք մութ ժամերին, երբ լուսինը հնարավորինս քիչ է լուսավորում։ Ընտրեք 5-10 կետ ձեր բնակավայրի տարբեր հատվածներում և կատարեք չափումներ։ Հիմնական չափանիշը երկնքի պայծառությունն է և այն, թե քանի աստղ կարող եք հաշվել որոշակի համաստեղությունում, օրինակ՝ Փոքր Արջի կամ Օրիոնի մեջ։

Լուսային աղտոտվածությունը ոչ միայն թաքցնում է աստղերը, այլև ազդում է գիշերային կենդանիների վարքագծի վրա, այդ իսկ պատճառով ձեր քարտեզը կարող է օգտակար լինել նաև բնապահպանների համար։

Ձեր գրառումները հավաքեք Excel-ի կամ Google Sheets-ի աղյուսակում։ Նշեք կոորդինատները, ամսաթիվը և ստացված Bortle ցուցանիշը։ Ժամանակի ընթացքում դուք կտեսնեք օրինաչափություններ՝ որտեղ են լույսերը ամենաուժեղը և որտեղ է պահպանվել մութ երկնքի մի հատվածը։

Ընդհանուր սխալներ և խորհուրդներ

Խուսափեք չափումներ անելուց անմիջապես անձրևից հետո կամ շատ խոնավ եղանակին, քանի որ մթնոլորտային մասնիկները ցրում են արհեստական լույսը՝ ստեղծելով ավելի պայծառ երկնքի պատրանք։ Միշտ եղեք անվտանգ վայրերում և նախապես տեղեկացրեք ծանոթներին, եթե գիշերը դուրս եք գալիս քաղաքից դուրս։

Վերջնական քայլը ձեր ստացած տվյալները համացանցում առկա բաց աղբյուրների (օրինակ՝ Light Pollution Map) հետ համեմատելն է։ Սա ձեզ կտա ավելի լայն պատկերացում ձեր տարածաշրջանի էկոլոգիական վիճակի մասին։ Ձեր ստեղծած քարտեզը կարող է ծառայել որպես հիմք՝ տեղական ինքնակառավարման մարմիններին լուսավորության բարեփոխումների առաջարկներ ներկայացնելու համար։