Երեսուն տարվա ժանգը

Անակնկալ հրաժեշտը

Երբ ինձ կանչեցին տնօրենի աշխատասենյակ, ես մտածում էի, որ խոսելու են հաջորդ ամսվա արտադրական պլանի մասին։ Երեսուն տարի ես առաջինն էի գալիս աշխատանքի և վերջինը՝ հեռանում։ Իմ սեղանին դրված թղթերը ոչ թե պլաններ էին, այլ աշխատանքից ազատման հրաման։ «Տնտեսումներ, հասկացիր», - ասաց տնօրենը՝ նույնիսկ աչքերիս մեջ չնայելով։ Նա խաղում էր իր թանկարժեք գրիչով, իսկ իմ ձեռքերը, որոնք ծածկված էին հաստոցների յուղի հավերժական հետքերով, դողում էին սեղանի տակ։

Ինձ տվեցին մեկ ամսվա աշխատավարձ՝ որպես «փոխհատուցում»։ Իմ երեսուն տարվա նվիրումը, գիշերային հերթափոխները և այն հանգամանքը, որ ես երկու անգամ փրկել եմ գործարանը սնանկացումից, գնահատվեց ընդամենը այդ թղթով։ Ես դուրս եկա գործարանի դարպասներից՝ ձեռքիս մի փոքրիկ տուփ, որի մեջ իմ անձնական իրերն էին։ Ձմեռային քամին դեմքիս էր հարվածում, իսկ ետևում մնացած շենքը թվում էր անծանոթ ու օտար։

Լռության գինը

Հաջորդող ամիսները ծանր էին։ Ես չէի կարողանում նոր աշխատանք գտնել, քանի որ բոլորը ինձ ճանաչում էին որպես «այդ հին աշխատողի»։ Գործարանը սկսեց ցածրորակ արտադրանք թողարկել, իսկ նախկին գործընկերներս հեռախոսով պատմում էին, թե ինչպես են նոր ղեկավարները փորձում գլուխ հանել տեխնիկական հանգույցներից։ Ես լռում էի։ Ես գիտեի, թե որտեղ է թաքնված իրական խնդիրը՝ այն նուրբ կարգավորումները, որոնք ես անում էի ամեն առավոտ։

Միայն այն մարդը, ով ինքն է կառուցել պատը, գիտի, թե որ աղյուսն է պահում ամբողջ կառույցը։

Ինձ զանգահարում էին, խնդրում էին խորհուրդ տալ, բայց ես միշտ պատասխանում էի նույնը. «Ես այլևս այդ գործարանի մաս չեմ»։ Նրանց ես ոչինչ չէի պարտք, իսկ նրանք ինձ պարտք էին իրենց բարոյականությունը։ Գործարանի սարքավորումները սկսեցին շարքից դուրս գալ մեկը մյուսի հետևից, իսկ հաճախորդները սկսեցին հրաժարվել պայմանագրերից։

Սեղանը շրջվում է

Մի օր տնօրենը եկավ իմ տուն։ Նա հոգնած էր, հագուստը՝ անփույթ։ Նա խնդրում էր վերադառնալ, խոստանում էր կրկնակի աշխատավարձ և անգամ բաժնեմաս։ Ես նայեցի նրան՝ հիշելով այն օրը, երբ նա ինձ դուրս շպրտեց իր աշխատասենյակից։ Իմ պատասխանը կարճ էր. «Ես հոգնել եմ ժանգից»։ Ես փակեցի դուռը նրա քթի առաջ։ Այդ օրվանից հետո ես սկսեցի իմ փոքրիկ արհեստանոցը, որտեղ աշխատում եմ միայն ինձ համար։ Գործարանը սնանկացավ, իսկ ես գտա իմ խաղաղությունը՝ հասկանալով, որ երբեմն հաղթանակը ոչ թե պայքարելն է, այլ պարզապես հեռանալը։

Մի՞թե արժե կյանքը նվիրել նրանց, ովքեր երբեք չեն սովորել գնահատել ձեր ներկայությունը։